No: 023

21 Haziran 2021

Haylayt iş dünyası ve pazarlama iletişimi odaklı; medya, eğlence, teknoloji, iş yaşamı, girişimcilik, tasarım gibi konulara eğilen bir haftalık bülten. Ücretsiz abone olmak için aşağıdaki forma e-posta adresinizi bırakabilirsiniz. Formu doldururken çerez ve gizlilik politikasını da kabul etmiş olursunuz.

Haylayt’ın abone sayısı 1500’e ulaştı. Bu vesileyle sıkça sorulan birkaç soruya topluca cevap verelim.

Bültenin podcast veya video versiyonunu da yapsanız iyi olmaz mı?

Podcast ve video formatı elbette baş tacı ama Haylayt’ın -ve genel olarak bültenlerin- güzelliklerinden biri göz gezdirme imkanı sunması. Şöyle bir göz gezdirerek ilginizi çekmeyen kısımları atlamak varken neden en az 20 dakikalık podcast veya video kaydına maruz kalasınız ki?

Bülten biraz uzun değil mi?

Her hafta gündeme göre değişiyor aslında ve emin olun epeyce bir kesip kırpıldıktan sonra gönderiliyor.

Patreon hesabı açsanız da üç beş destek atsak?

Teşekkürler ama gelir modeli olarak sponsorluk, marka işbirlikleri ve irili ufaklı etkinliklere yoğunlaşmak istiyoruz. 

Sosyal medyayı daha aktif kullanmayı düşünüyor musunuz?

Her zaman. En azından Instagram ve LinkedIn hesaplarımızın üzerindeki tozu toprağı silip bundan sonra aktif kullanmak istiyoruz.

Bülteni hazırlarken dinlediğiniz şarkılardan oluşan bir Spotify listesi de paylaşsanız?

O çok hoşunuza gitmeyebilir zira bülten genellikle Ümit Besen eşliğinde hazırlanıyor. Biz de isterdik şurayı Tame Impala’larla, Fleet Foxes’larla dolduralım ama ilham perisi hangi kılıkta geleceğine kendisi karar veriyor:

OLAN BİTEN

Marka Dünyası

Bu Babalar Günü’nde de markalar hem duygusal hem esprili görünmenin yollarını aradı, kah güldürmenin kah hüzünlendirmenin yollarını aradı. Kim ne yapmış merak edenler için Ad Just Brand bu yılın dikkat çeken Babalar Günü reklamlarını derlemiş.

Otomobil üreticilerinin logo yenileme furyası sürüyor. Kervana yeni katılan marka Dacia oldu. Marka yöneticisinin ağzından söz konusu dönüşüm.

Zamanın ruhuna uyum sağlamakta zorlanan ve zor günler yaşayan Victoria’s Secret bir dönüşüm süreci başlatıyor. Meleklere ve kendi güzellik standartlarına veda eden markanın yöneticisi Martin Waters’ın “Erkeklerin değil kadınların istediği gibi olmaya çalışmalıydık” sözleri durumu özetliyor. Oyuncu, futbolcu, mülteci model gibi 7 kadının sözcü olarak kullanılacağı VS Collective adlı yeni bir markanın da lansmanı yapıldı (NTV). Bu mesaj kaygılı hamle samimi bulunacak mı, sorun gerçekten doğru tespit edilmiş mi zaman gösterecek. 

Daha küçük çaplı olsa da benzer yollardan geçen Zeki Triko önceki hafta son mağazasını da kapatıp mazideki yerini almıştı. Gazete Oksijen’de Zeynep Miraç o maziyi toparlayan güzel bir yazı kaleme almış. (Okuyabilmek için abonelik gerekiyor.) Yazıdan küçük bir bölüm:

  • “Alameti farikası dünyaca ünlü modellerle çalışmasıydı. 1987’de Barbados Adası’nda yapılan katalog çekimlerinin yıldızı Cindy Crawford olmuştu. Sonrası top modeller geçidi: Claudia Schiffer’dan Heidi Klum’a, Eva Herzigova’dan Tyra Banks’e, Stephanie Seymour’dan Elle Macpherson’a… 1998’de Cannes’da açtığı mayo mağazası için annesiyle birlikte podyuma çıkardığı Naomi Campbell favorisiydi…”

Modadan devam. Lüks giyim markası Balenciaga ve tartışmalı tasarımlarıyla bilinen terlik markası Crocs işbirliğinden yine bolca tartışılan bir stiletto modeli doğdu (Elle). Henüz görmediyseniz, Ali Nazik’in arabesk söyleyişini izler gibi bakın:

İnternetler

Spotify “podcast keşfetme aracı” şeklinde tanımlanabilecek bir girişim olan Podz’u satın aldı. Kullanıcılarının büyük kısmının benzer podcast’ler arasında gidip geldiğinin farkında olan Spotify, Podz’un yazılım teknolojisini kendi uygulamasına entegre etmeyi planlıyor. (Capslock)

Spotify Call Her Deady adlı podcast serisinin yeni sezon haklarını satın aldı. 3 yıllık anlaşma için ödenen meblağ 60 milyon dolar. 2018’den beri yayınlanan podcast’in sadece Instagram hesabının 1,8 milyon takipçisi var. (Variety)

Spotify’dan son haber: Clubhouse’un yeşili olan Greenroom kullanıma açıldı. Spotify giriş bilgileriyle kullanılabilecek uygulamanın temel farkı, kayıt alma özelliği olması.

Podcast’ten devam. Facebook, kullanıcıların kendi profiline podcast ekleyebileceği bir özelliği yayına alıyor. Bu sayede podcast’leri Facebook üzerinden de dinleyip paylaşmak mümkün olacak. (Webtekno)

Facebook, Oculus Quest aracılığıyla sanal gerçeklik uygulamalarında reklam yayınlamaya hazırlanıyor. Olay henüz test aşamasında. (The Verge)

TikTok’un da sahibi olan Çinli teknoloji devi ByteDance 2020’de 34,3 milyar dolar gelir elde etti. Bu rakam önceki yıla göre %111’lik bir artış anlamına geliyor (BBC). TikTok geçtiğimiz Mayıs ayında 80 milyon indirme sayısıyla yine en çok ilgi gören uygulama olmuştu.

Oyun yayıncılığı ve pazarlama ajansı Publishme, Hindistan merkezli Nazara adlı teknoloji şirketinden yatırım alıyor. Yatırım miktarı açıklanmamakla birlikte, İstanbul merkezli ajansın %69,2’lik çoğunluk hissesinin Nazara’ya geçeceği duyuruldu. (Webrazzi)

BuzzFeed bu yaz dışarıdan alacağı içeriklere ödeme yapacağı bir program başlatıyor. Yazarların ABD’de ikamet etmesi ve yayınlanan içeriklerin en az 150 bin kez görüntülenmesi gibi şartlar var. Performansa göre ödenecek miktar ise 150 dolarla 10 bin dolar arasında değişiyor. ‘User generated content’ olayına farklı bir bakış.

İnternet yayıncılığında yeni bir kapı açan sitelerden Mashable için ‘eski gücünde değil’ demek yanlış olmaz. Sitenin genel yayın yönetmeni Jessica Coen, dünyanın en esaslı e-bültenlerinden Morning Brew’a transfer oluyor. Belki de içeriğin yaşadığı dönüşümün küçük bir özeti olarak görebiliriz bu transferi (Axios). Bültenin ilk zamanlarından bir video:

Sürdürülebilirlik 

Türkiye’de 40 mağazayla hizmet veren spor perakende zinciri Decathlon “Doğa Olmadan Spor Olmaz” mottosuyla bir ikinci el alışveriş uygulaması yayına aldı. Döngüsel ekonomiye referans veren 2’nci Şans isimli marka bağımsız uygulama, Apple Store ve Google Play Store’dan indirilebiliyor.

Her yıl bir yeşil amaç için harekete geçen Jotun Yeşil Adımlar kampanyası kapsamında bu yıl Türkiye’nin belirli bölgelerine drone ile tohum atışı yapılıyor. İlk etapta 250 bin Toros Sediri ve Kızılçam tohumu Mersin’in Silifke ilçesinde toprakla buluşacak. Yer seçiminde ulaşılması zor alanlara yoğunlaşılıyor. (Bi Özet)

Signal markasını bünyesinde bulunduran Unilever, 2025’e kadar diş macunu tüplerini geri dönüştürülebilir hale getirmeyi planlıyor. (Pazarlamasyon)

Sürdürülebilirlik haberlerinin müdavimi Ikea çöpe atılan ürünlerini elden geçirip uygun fiyata sunduğu The Trash Collection ile yeni bir kapı aralıyor. Norveç’te hayata geçen kampanyayla Ikea, artık ihtiyaç duyulmayan ürünleri teslim alabileceğini ya da yedek parçaya ihtiyaç duyan ürünler için ücretsiz yedek parça temini yapabileceğini vurguluyor. (Bigumigu)

E-ticaret / Perakende

Önceki sayılardan birinde Migros’un reklam satış uzmanı arayışından hareketle, e-ticaret uygulamalarının Türkiye’de de reklam mecrasına dönüşmesinin yakın olduğuna değinmiştik. Geçtiğimiz hafta Migros bir medya şirketi kurduğunu resmen duyurdu. Mimedya adlı şirketin kuruluş sermayesi 1,5 milyon TL. KAP’a yapılan açıklama, “Şirketimizin sahip olduğu medya varlıklarını tüm reklam verenlere daha etkin bir şekilde ulaştırabilmek ve veri bazlı pazarlama aktivitelerimizin gerçek potansiyelini ortaya çıkarmak amacıyla…” şeklinde devam ediyor. (Cumhuriyet)

Salgınla birlikte aldığı yatırımlarla devleşen ABD merkezli market alışverişi ve teslimat platformu Instacart 2021’de 1 milyar dolar reklam geliri hedefliyor. Reklam işinin başında da eski bir Amazon yöneticisi var. (Al News and Entertainment)

Gelir paylaşım modelini yoğun şekilde kullanan Trendyol, bu stratejinin bir parçası olarak Trendyol Influencer Academy birimini hayata geçiriyor. Şirketin gelir paylaşım sistemine kayıtlı 15 bin kişi eğitimlerden ücretsiz yararlanabilecek. Sisteme yeni katılacak kişilerden ise temel eğitimleri tamamlamaları beklenecek.

Google ilk perakende mağazasını New York’ta açtı. E-ticaretin patlama yaşadığı bir dönemde, internetin ağalarından biri olan Google’ın mağaza açması ilginç tabii. Perakendenin yakın geleceğinin şekillenmesinde -en azından estetik açıdan- önemli rol oynayacağı kesin. Merak eden olursa, Webrazzi konu hakkında detaylı bir haber yayınladı. İç ferahlatan resmi tanıtım videosu da aşağıda:

HAYLAYTIR

Bu noktada, perakende başlığıyla ilgili olduğundan araya girelim. Haylayt’ın iyi takipçilerinin kendi projelerini anlatacakları bir bölüme başlamıştık geçen hafta. Bu sayıda, perakende odaklı haftalık bir yayın olan Vitrindeyiz Bülten konuğumuz. Bu alana ilginiz varsa faydalanabileceğiniz bir kaynak. 

Perakende dünyasında yer alan profesyoneller tarafından hazırlanan bülteni, Vitrindeyiz Perakende Çözüm Ortaklığı Kurucusu Oğuzhan Coşkun anlatıyor:

“Türkiye’de ve globalde gündeme gelen; moda, perakende ve teknoloji dünyası ile ilgili haberleri, her hafta Cuma günü saat 19.00’da Revue platformu üzerinden abonelerimizle paylaşıyoruz. Bültende yeni açılan mağazalar, marka işbirlikleri, trendler, sanat ve bol müzik yer alıyor. Vitrindeyiz’i  güzel bir müzik eşliğinde okumanız için her hafta güncellenen bir Spotify playlist’ini de bültenimize ekliyoruz.”

İŞ YAŞAMI

Yıldız Holding Yönetim Kurulu Üyesi Murat Ülker Fast Company Türkiye dergisinin Haziran – Temmuz sayısındaki köşesinde “Bu salgın döneminde ne öğrendiniz” sorusuna şöyle bir cevap vermiş:

  • “Demek ki böyle de olabiliyormuş” dedim. Evet, artık rahatlıkla evden de çalışabiliriz. Benim huyum değişti, bu işi sevdim. Bence bunların yarısı kalıcı olur… Mesela evden çalışınca hiçbir toplantıya geç kalmıyorum. Verimli ve etkili bir yöntem.”

Morgan Stanley CEO’su James Gorman ise ofise dönüş çağrısı konusunda eli yükselten açıklamasıyla gündemde. “Restorana gidebiliyorsanız ofise de gelebilirsiniz” diyen CEO, New York seviyesinde maaş alabilmek için New York’ta yaşamak gerektiğine de işaret etti. Bazı teknoloji şirketleri, çalışanları daha düşük maliyetli şehirlere taşınsa bile maaşların sabit kalacağını duyurmuştu. Belli ki Gorman öyle düşünmüyor. (Marketing Türkiye)

Ofise dönülecek mi, dönülecekse ofis eski ofis olacak mı, mesai düzeni ne olacak gibi sorular artık bu yaz sonuna kadar cevaplanmayı bekliyor. Çalışanlar, dönmek isteyenler ve istemeyenler şeklinde ikiye ayrılmış durumda ki, orta yolu bulmak her zamankinden daha zor olacak. Yeni memnuniyetsizlikler ve dolayısıyla yeni istifalar gelecek. Fast Company’nin (bu kez global olan) ‘great resignation’ diye tanımladığı bir dalga geliyor. Bu dalga için gösterilen sebeplerden biri de, uzaktan çalışma düzenini deneyimleyen insanların kendilerine ‘özgür’ bir freelance kariyeri çizme hayali. Örneğin İstanbul’da tekrar o sabah trafiğine gireceği günün kabuslarını gören binlerce kişi vardır.

Diğer taraftan, uzaktan çalışma da kendi büyük problemleriyle geldi. Şu ara her yerde duyduğunuz, okuduğunuz ulaşılamama hakkı gibi yeni ‘dertler’ açıldı işverenlerin ve İK yöneticilerinin başına. (Sadece canı istediğinde telefona cevap veren bir avuç introvert olarak bu haklı mücadelemizi toplumun geniş kesimlerinin de sahiplenmesi güzel tabii.) Yine İK yöneticileri bir noktadan sonra “aman çalışsın da nerede çalışırsa çalışsın” noktasına gelecek gibi görünüyor. Hibrit model dedikleri de aslında bunun kibarcası.

Geçen haftaki sayıda, bazı otellerin uzaktan çalışma paketiyle farklılaşma yoluna gittiğine dair bir yazı paylaşmıştık (Digiday). Kolektif House on the Beach de benzer bir hamle. Çeşme Om Paparazzi’de kurulan pop-up Kolektif House, yaz sezonu boyunca açık olacak. Evet, öyle hayatlar da var. Şöyle yani:

BAZI İPUÇLARI

The best business books of 2021 | According to Amazon (Fortune)

İki video konferans uygulamasının karşılaştırması | Meet vs. Zoom (Userspots)

Turizm sektöründe içerik pazarlamasının önemi | Başarılı bir dijital pazarlama için turizm ve seyahat firmaları nasıl içerik üretebilir? (İçerik.com)

Girişimler için pazarlama, içerik ve dağıtım | Batuhan Apaydın’ın katılımıyla Üretim Bandı podcast’i (Spotify)

Dijital dünyada hikaye anlatıcılığının sırları | Emrah Ablak, Eda Bayraktar ve Sıla Topçam’ın katılımıyla Yapı Kredi sohbeti (YouTube)

BAZI ETKİNLİKLER

Instagram’da Marka Yaratmak ve Büyütmek: 22-23 Haziran tarihlerinde, 20.00 – 22.00 saatleri arasında Zoom üzerinden gerçekleşecek eğitimin ücreti 450 TL. Hande Aydın’ın vereceği eğitime dair detaylar Üretimhane’de.

Site Hızını Artırmak SEO ve Satışları Ne Kadar Etkiler? Girişimler.Net’in 23 Haziran akşamı saat 20.00’de YouTube’da yapacağı canlı yayının konuğu, 1999’dan beri internet projeleri geliştiren ve yine bu alanda eğitimler veren Hasan Yaşar. İzleyiciler arasından talihli bir kişinin sitesinin de analiz edileceği yayına dair detaylar Girişimler.Net’te.

Başarılı Kurumsal Satış İçin Yol Haritası: Ekmob tarafından 24 Haziran günü saat 12.00’de gerçekleştirilecek olan webinar’da “Bireysel satış yeteneği kurumsal satış kültürüne nasıl dönüştürülür” sorusuna cevap aranacak. Alper Beyce’nin katılacağı etkinliğe ücretsiz, detaylar Ekmob’da.

Programatik Masterclass: IAB Türkiye bünyesinde hazırlanan 8 saatlik eğitim, Alp Ayhan, Emel Akman ve Gökberk Ertunç’un katılımıyla 26 Haziran ve 3 Temmuz’da düzenlenecek. Zoom üzerinden gerçekleşecek eğitimin ücreti 1000 TL (IAB üyeleri için 800 TL). Detaylar dernek sitesinde.

YENİ MECRALAR | CAPSLOCK

Önceki sayılarda, 2020 ve sonrasında kurulmuş yeni ajanslara yer vermiştik. O serinin bir benzeri diyebileceğimiz Yeni Mecralar’da da yine 2020 ve sonrasında hayatımıza giren online / offline yayınlara kulak verip onları tanımaya çalışacağız. İlk konuğumuz, özellikle girişimcilik alanındaki içeriklerinden faydalandığımız capslock. Kendilerine, kısa cevaplar beklediğimiz kısa sorular sorduk:

Bilmeyenler için; capslock nedir, kim(ler) tarafından kuruldu?

capslock, girişimcilik odaklı yeni medya girişimidir. Haber, video ve podcast içerikleri üretir. Haziran 2020’de Umut Yaka ve Erdem Şentunalı tarafından kurulan capslock, şu an 10 kişilik harika bir ekibe sahip.

Nasıl bir açığı doldurmak niyetiyle yola çıktınız? Neden capslock takipçisi olalım?

Bizim alanımızda içerikler üreten oyunculara baktığımızda (ki oldukça azlar), web sitesi üzerinden iletişim yaptıklarını ve editoryal içerik ağırlıklı ilerlediklerini gördük. Oysa günümüzde video ve ses formatlarının gördüğü ilgiyi ve sosyal medyada geçirdiğimiz zamanın durmadan arttığını düşündüğümüzde, bu oyuncular eski kalıyorlardı. Hepsinden önemlisi, medya takipçilerinin yeni bir deneyime ihtiyacı vardı. Biz de Instagram’ı ana iletişim mecramız olarak konumlayarak sadece haber içerikleri değil özgün içerikler de üretip bu deneyimi sunmaya, ihtiyacı karşılamaya başladık. Günde, hem Türkiye’den hem de globalden 8-9 haber içeriği paylaşıyoruz. 11 tane orijinal içerik formatımız var bunlardan dördü podcast.

Gelecek planlarınız neler? Nerede olmayı hedefliyorsunuz?

Şu an teknoloji çatısı altındaki konu başlıklarından olan “girişimcilik ve startup” konularına odaklı içerikler üretiyoruz. Önümüzdeki süreçte hızlıca; Donanım, Dijital, Borsa gibi başlıkları da ekleyeceğiz. Gelecek aydan itibaren ise İngilizce içeriklerle global yayına başlıyoruz. Türkiye’de onayladığımız “İnsanlar, teknoloji çatısındaki içerikleri Instagram üzerinden tüketir” tezimizi Avrupa odaklı olarak deneyeceğiz.

Gelir modelleriniz şekillenmeye başladı mı? Örneğin markalara ne gibi işbirliği imkanları sunuyorsunuz / sunmayı planlıyorsunuz?

Biz içerik üreten bir şirketiz, haliyle gelir modelimiz de içerikler ekseninde oluştu. Özellikle “native ad” ağırlıklı ilerliyoruz, markaların içeriklerimize doğal şekilde dahil olduğu işbirlikleri oluşturuyor. Bunun dışında sponsorluk modellerimiz ve özel projelerimiz mevcut. Özel projeleri, markanın ihtiyacına göre oluşturulan içerikler / içerik serileri gibi düşünebiliriz.

Durumlar böyle. Esen kalın.

Bülteni her hafta e-posta kutunuzda bulmak isterseniz şu formdan kayıt olabilirsiniz. Formu doldururken çerez ve gizlilik politikasını da kabul etmiş olursunuz. Her türlü şikayet ve öneri için de akin@haylayt.net adresini kullanabilirsiniz.